{"id":8968,"date":"2023-09-27T16:48:37","date_gmt":"2023-09-27T15:48:37","guid":{"rendered":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/afon-alun\/"},"modified":"2026-10-17T22:44:04","modified_gmt":"2026-10-17T21:44:04","slug":"afon-alun","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/afon-alun\/","title":{"rendered":"Afon Alun"},"content":{"rendered":"<p><div class=\"et_d4_element et_pb_section et_pb_section_0  et_pb_css_mix_blend_mode et_section_regular et_block_section\" >\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_d4_element et_pb_row et_pb_row_0  et_pb_css_mix_blend_mode et_block_row\">\n\t\t\t\t<div class=\"et_d4_element et_pb_column_4_4 et_pb_column et_pb_column_0  et_pb_css_mix_blend_mode et-last-child et_block_column\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_text et_pb_text_0  et_pb_text_align_left et_pb_bg_layout_light\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_text_inner\"><p><strong>Medi 2023<\/strong><\/p><\/div>\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_text et_pb_text_1  et_pb_text_align_left et_pb_bg_layout_light\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_text_inner\"><p>Yn tarddu ar Fryniau Clwyd, Afon Alun yw'r hiraf o lednentydd yr afon Ddyfrdwy. Mae ei henw Cymraeg \u00a0\u2018Alun\u2019, \u00a0yn golygu \"un crwydrol\".<\/p>\n<p><\/p>\n<p>O\u2019i tharddiad, mae\u2019r Alun yn llifo i\u2019r gogledd i ddechrau, trwy bentrefi Llandegla, Llanarmon-yn-I\u00e2l a Loggerheads (sydd ag enw unigryw), cyn troi i\u2019r dwyrain ac yna i\u2019r de-ddwyrain trwy\u2019r Wyddgrug, Bwcle, Llai, Gresffordd a\u2019r Orsedd. Gan aros o hyd ar ochr Gymreig y ffin, ar \u00f4l bron i ddeugain milltir mae\u2019r afon yn ymuno \u00e2\u2019r Dyfrdwy i\u2019r gogledd-ddwyrain o Wrecsam.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>Mae gan yr Alun hanes diwydiannol cyfoethog. Mae dros 30 o felinau wedi gweithredu ar ei hyd ar wahanol adegau gyda \u00a0glo, plwm, tywod a graean hefyd wedi\u2019u cloddio, gan adael eu h\u00f4l ar y dalgylch.<\/p><\/div>\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_image et_pb_image_0\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<span class=\"et_pb_image_wrap \"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"2048\" height=\"1038\" src=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Weir-and-Bypass-ed2-scaled.jpg\" alt=\"\" title=\"Morfa a Ffordd Osgoi rhif 2\" srcset=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Weir-and-Bypass-ed2-scaled.jpg 2048w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Weir-and-Bypass-ed2-300x152.jpg 300w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Weir-and-Bypass-ed2-1024x519.jpg 1024w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Weir-and-Bypass-ed2-768x389.jpg 768w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Weir-and-Bypass-ed2-1536x779.jpg 1536w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Weir-and-Bypass-ed2-1080x548.jpg 1080w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Weir-and-Bypass-ed2-1280x649.jpg 1280w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Weir-and-Bypass-ed2-980x497.jpg 980w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Weir-and-Bypass-ed2-480x243.jpg 480w\" sizes=\"(max-width: 2048px) 100vw, 2048px\" class=\"wp-image-5954\" \/><\/span>\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_text et_pb_text_2  et_pb_text_align_left et_pb_bg_layout_light\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_text_inner\"><p>Afon \u00e2 gorffennol diwydiannol\u2026.<\/p><\/div>\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_text et_pb_text_3  et_pb_text_align_left et_pb_bg_layout_light\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_text_inner\"><p>Rhwng pentrefi Loggerheads a Rhydymwyn (lle arhosodd y cyfansoddwr Almaenig Mendelssohn a chyfansoddi \u201cThe Rivulet\u201d ym 1829) mae'r afon yn llifo trwy Geunant Alun a darn o galchfaen carbonifferaidd, gan roi lefelau pH anarferol o uchel i'r d?r ar gyfer y rhan hon o Gymru. Mae \u201cllyncdyllau \u201d naturiol yn gyffredin yn y rhan hon o'r afon. Yn ystod cyfnodau o law isel, mae d?r yr Alun yn diflannu i'r tyllau hyn ac mae ogof\u00e2u'n ffurfio yn y calchfaen oddi tano, gan adael yr afon yn sych yn aml.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>Mae gorffennol mwyngloddio'r afon wedi gwaethygu'r golled d?r, sydd wedi datgelu a chysylltu ceudodau yn y calchfaen. Gwnaed ymdrechion aflwyddiannus i selio\u2019r llyncdyllau er mwyn amddiffyn y mwyngloddiau rhag llifogydd, ond ddiwedd y 1800au, dechreuwyd adeiladu twnnel i ddraenio d?r tanddaearol. Hyd heddiw, mae Twnnel Milwr yn parhau i gymryd d?r Alun o gerllaw Loggerheads, gan ei wagio'n uniongyrchol i aber Afon Dyfrdwy ym Magillt 10 milltir i'r gogledd.<\/p><\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_d4_element et_pb_section et_pb_section_1  et_pb_css_mix_blend_mode et_section_regular et_block_section\" >\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_d4_element et_pb_row et_pb_row_1  et_pb_css_mix_blend_mode et_block_row\">\n\t\t\t\t<div class=\"et_d4_element et_pb_column_2_5 et_pb_column et_pb_column_1  et_pb_css_mix_blend_mode et_block_column\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_image et_pb_image_1 et_pb_has_overlay\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<a href=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/edm2022_by_assetLocation-copy.pdf\"><span class=\"et_pb_image_wrap \"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"2048\" height=\"1152\" src=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/swallow-hole1-scaled.jpg\" alt=\"\" title=\"Afon Alun\" srcset=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/swallow-hole1-scaled.jpg 2048w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/swallow-hole1-300x169.jpg 300w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/swallow-hole1-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/swallow-hole1-768x432.jpg 768w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/swallow-hole1-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/swallow-hole1-1080x608.jpg 1080w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/swallow-hole1-1280x720.jpg 1280w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/swallow-hole1-980x551.jpg 980w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/swallow-hole1-480x270.jpg 480w\" sizes=\"(max-width: 2048px) 100vw, 2048px\" class=\"wp-image-5955\" \/><span class=\"et_overlay\"><\/span><\/span><\/a>\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_text et_pb_text_4  et_pb_text_align_left et_pb_bg_layout_light\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_text_inner\"><p>\u201cLlyncdwll\u201d yng ngwely\u2019r Alun(llun: Howard Stevens).<\/p><\/div>\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_image et_pb_image_2 et_pb_has_overlay\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<a href=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Afon-Alyn-4.pdf\"><span class=\"et_pb_image_wrap \"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"2048\" height=\"1152\" src=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/factsheet-thumbnail-scaled.jpg\" alt=\"\" title=\"Afon Alun\" srcset=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/factsheet-thumbnail-scaled.jpg 2048w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/factsheet-thumbnail-300x169.jpg 300w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/factsheet-thumbnail-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/factsheet-thumbnail-768x432.jpg 768w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/factsheet-thumbnail-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/factsheet-thumbnail-1080x608.jpg 1080w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/factsheet-thumbnail-1280x720.jpg 1280w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/factsheet-thumbnail-980x551.jpg 980w, https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/factsheet-thumbnail-480x270.jpg 480w\" sizes=\"(max-width: 2048px) 100vw, 2048px\" class=\"wp-image-5956\" \/><span class=\"et_overlay\"><\/span><\/span><\/a>\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_text et_pb_text_5  et_pb_text_align_left et_pb_bg_layout_light\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_text_inner\"><p>Taflen ffeithiau Afon Alun i\u2019w lawrlwytho.<\/p><\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_d4_element et_pb_column_3_5 et_pb_column et_pb_column_2  et_pb_css_mix_blend_mode et-last-child et_block_column\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_text et_pb_text_6  et_pb_text_align_left et_pb_bg_layout_light\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_text_inner\"><p>Nid mater \u00f4l-ddiwydiannu yn unig yw sychu\u2019r rhan hon o\u2019r Alun, serch hynny. Yn \u00f4l ll\u00ean gwerin leol, pan gafodd cawr ei roi ar d\u00e2n gan Sant Cynhafal, neidiodd i\u2019r Alun i ddiffodd y fflamau, gan droi d?r yr afon yn st\u00eam ac nad oedd y llif ond yn cael ei adfer yn ysbeidiol ers hynny.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>Mae\u2019r Alun wedi cael ei heffeithio gan lif uchel yn ogystal \u00e2 llif isel. Yn \u201cThe Alyn Anglers, A Century of Rossett and Gresford Flyfishers\u201d mae Paul Leng yn cyfeirio at welyau toreithiog ranunculus yr afon a gafodd eu dinistrio gan lifogydd difrifol yn gynnar yn y 2000au. Mae hefyd yn s\u00f4n am ymdrechion diflino'r clwb pysgota i ailsefydlu'r planhigyn pwysig, a oedd yn dechrau talu ar ei ganfed ar adeg ei ysgrifennu yn 2006. Yn anffodus, adroddwyd bod yr holl dwf newydd wedi'i fwyta gan gywion elyrch yn 2019.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>Yn llyfr Pete Evans o 2017, \u201cResurrection River, a 4,000-year walk along the river Alun\u201d, mae\u2019r awdur yn s\u00f4n am ffynnon yn Llandegla, y pentref cyntaf y mae\u2019r Alun yn llifo drwyddo, a oedd yn \u00f4l pob s\u00f4n yn gwella epilepsi. Ar \u00f4l golchi yn ei d?r a thaflu pedair ceiniog i mewn, roedd angen i\u2019r dioddefwyr gerdded o amgylch y ffynnon dair gwaith ac yna o amgylch yr eglwys, gan ddal cyw i\u00e2r ac adrodd Gweddi\u2019r Arglwydd yr holl amser cyn treulio\u2019r nos o dan fwrdd y cymun gyda Beibl ar eu pen. Y bore wedyn roedd rhaid gadael y cyw i\u00e2r ar \u00f4l, ynghyd \u00e2 chwe cheiniog arall, ond dim ond pe bai\u2019r cyw i\u00e2r wedi marw yn ystod hyn i gyd y byddai iach\u00e2d yn digwydd. Yn \u00f4l pob tebyg, mae pinnau hir wedi\u2019u canfod yn y ffynnon, mae\u2019n debyg i helpu i sicrhau bod y broses hon yn cael ei chwblhau.<\/p><\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_d4_element et_pb_section et_pb_section_2  et_pb_css_mix_blend_mode et_section_regular et_block_section\" >\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_d4_element et_pb_row et_pb_row_2  et_pb_css_mix_blend_mode et_block_row\">\n\t\t\t\t<div class=\"et_d4_element et_pb_column_4_4 et_pb_column et_pb_column_3  et_pb_css_mix_blend_mode et-last-child et_block_column\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_text et_pb_text_7  et_pb_text_align_left et_pb_bg_layout_light\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_text_inner\"><p>Y dyddiau hyn, mae ansawdd d?r Alun yn amrywio, gyda\u2019r rhannau uchaf mewn \u201cstatws da\u201d ond yn gymedrol ymhellach i lawr yr afon. Mae ei ddwy brif lednant, y Terrig a\u2019r Cegidog, yn dda. Y prif bwysau ar ansawdd d?r yw llygredd gwasgaredig o ffermio llaeth a chig eidion, ynghyd ag elifion o weithfeydd trin carthion. Mae'r afon hefyd yn dioddef o erydiad glannau'r afon, addasu sianeli hanesyddol a gorlifdiroedd datgysylltiedig.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>Mae cywiro'r problemau hyn ar gyfer Afon Alun wedi bod yn ffocws gwaith adfer gan Ymddiriedolaeth Dyfrdwy Cymru sydd wedi cwblhau 3.5 km o adfer cynefinoedd ers 2020 gyda 1.7km arall wedi'i gynllunio i'w gyflawni erbyn diwedd 2023. Maent hefyd wedi gweithio gyda 37 o ffermydd o fewn y dalgylch i leihau llygredd amaethyddol, gan fonitro wyth safle ar gyfer llygredd ffosffad a saith wedi'u monitro ar gyfer infertebratau ddwywaith y flwyddyn gan wyddonwyr dinasyddion er mwyn mesur effaith eu gwaith.<\/p><\/div>\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_text et_pb_text_8  et_pb_text_align_left et_pb_bg_layout_light\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_text_inner\"><p><strong>Cyfeiriadau:<\/strong><\/p>\n<p><\/p>\n<p>\u201c<em>Resurrection River, a 4,000-year walk along the river Alun.<\/em>\u201c\u009d Pete Evans, 2017.<br \/>\u201c<em>The River Alyn, A Brief Review of Past Present and Future.<\/em>\u201c\u009d Howard Stevens, President Rossett &amp; Gresford Flyfishers, 2019.<br \/>\u201c<em>The Alyn Anglers, A Century of Rossett and Gresford Flyfishers<\/em>\u201c\u009d Paul Leng 2006.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>Diolch hefyd i <strong>Mark Pierce<\/strong>, ymddiriedolwr <strong>Ymddiriedolaeth Dyfrdwy Cymru<\/strong> ac aelod o bwyllgor <strong>Pysgotwyr Plu Rossett a Gresford<\/strong> am gymorth gyda gwybodaeth a lluniau.<\/p><\/div>\n\t\t\t<\/div><div class=\"et_pb_module et_d4_element et_pb_text et_pb_text_9  et_pb_text_align_left et_pb_bg_layout_light\">\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div class=\"et_pb_text_inner\"><p>Postio:<\/p><\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t<\/div><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yn tarddu ar Fryniau Clwyd, Afon Alun yw&#8217;r hiraf o lednentydd yr afon Ddyfrdwy. Mae ei henw Cymraeg  \u2018Alun\u2019,  yn golygu &#8220;un crwydrol&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":8370,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[58],"tags":[],"class_list":["post-8968","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-afon-y-mis"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Afon Alun - Afonydd Cymru<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"cy_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Afon Alun - Afonydd Cymru\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Yn tarddu ar Fryniau Clwyd, Afon Alun yw&#039;r hiraf o lednentydd yr afon Ddyfrdwy. Mae ei henw Cymraeg \u2018Alun\u2019, yn golygu &quot;un crwydrol&quot;.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Afonydd Cymru\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-09-27T15:48:37+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-10-17T21:44:04+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/DSCF3821ed2-scaled.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2048\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"991\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Seth Johnson-Marshall\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Seth Johnson-Marshall\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Seth Johnson-Marshall\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/4014068ab3f19d974bca1f2bd567d2bc\"},\"headline\":\"Afon Alun\",\"datePublished\":\"2023-09-27T15:48:37+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-17T21:44:04+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/\"},\"wordCount\":1479,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/09\\\/DSCF3821ed2-scaled.jpg\",\"articleSection\":[\"Afon y Mis\"],\"inLanguage\":\"cy-GB\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/\",\"name\":\"Afon Alun - Afonydd Cymru\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/09\\\/DSCF3821ed2-scaled.jpg\",\"datePublished\":\"2023-09-27T15:48:37+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-17T21:44:04+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/4014068ab3f19d974bca1f2bd567d2bc\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/09\\\/DSCF3821ed2-scaled.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/09\\\/DSCF3821ed2-scaled.jpg\",\"width\":2048,\"height\":991},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/alyn\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Afon Alun\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/\",\"name\":\"Afonydd Cymru\",\"description\":\"Caring for Welsh Rivers\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"cy-GB\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/4014068ab3f19d974bca1f2bd567d2bc\",\"name\":\"Seth Johnson-Marshall\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/ab96db04fe886625b70397fbc1562d1c1aca5b0d177b9870a3d972568e35cb8b?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/ab96db04fe886625b70397fbc1562d1c1aca5b0d177b9870a3d972568e35cb8b?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/ab96db04fe886625b70397fbc1562d1c1aca5b0d177b9870a3d972568e35cb8b?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Seth Johnson-Marshall\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\\\/cy\\\/author\\\/seth-johnson-marshall\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Afon Alun - Afonydd Cymru","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/","og_locale":"cy_GB","og_type":"article","og_title":"Afon Alun - Afonydd Cymru","og_description":"Yn tarddu ar Fryniau Clwyd, Afon Alun yw'r hiraf o lednentydd yr afon Ddyfrdwy. Mae ei henw Cymraeg \u2018Alun\u2019, yn golygu \"un crwydrol\".","og_url":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/","og_site_name":"Afonydd Cymru","article_published_time":"2023-09-27T15:48:37+00:00","article_modified_time":"2026-10-17T21:44:04+00:00","og_image":[{"width":2048,"height":991,"url":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/DSCF3821ed2-scaled.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Seth Johnson-Marshall","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Seth Johnson-Marshall","Est. reading time":"7 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/"},"author":{"name":"Seth Johnson-Marshall","@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/#\/schema\/person\/4014068ab3f19d974bca1f2bd567d2bc"},"headline":"Afon Alun","datePublished":"2023-09-27T15:48:37+00:00","dateModified":"2026-10-17T21:44:04+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/"},"wordCount":1479,"image":{"@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/DSCF3821ed2-scaled.jpg","articleSection":["Afon y Mis"],"inLanguage":"cy-GB"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/","url":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/","name":"Afon Alun - Afonydd Cymru","isPartOf":{"@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/DSCF3821ed2-scaled.jpg","datePublished":"2023-09-27T15:48:37+00:00","dateModified":"2026-10-17T21:44:04+00:00","author":{"@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/#\/schema\/person\/4014068ab3f19d974bca1f2bd567d2bc"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/#breadcrumb"},"inLanguage":"cy-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy-GB","@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/#primaryimage","url":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/DSCF3821ed2-scaled.jpg","contentUrl":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/DSCF3821ed2-scaled.jpg","width":2048,"height":991},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/alyn\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Afon Alun"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/#website","url":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/","name":"Afonydd Cymru","description":"Caring for Welsh Rivers","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"cy-GB"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/#\/schema\/person\/4014068ab3f19d974bca1f2bd567d2bc","name":"Seth Johnson-Marshall","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy-GB","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ab96db04fe886625b70397fbc1562d1c1aca5b0d177b9870a3d972568e35cb8b?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ab96db04fe886625b70397fbc1562d1c1aca5b0d177b9870a3d972568e35cb8b?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ab96db04fe886625b70397fbc1562d1c1aca5b0d177b9870a3d972568e35cb8b?s=96&d=mm&r=g","caption":"Seth Johnson-Marshall"},"url":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/author\/seth-johnson-marshall\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8968","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8968"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8968\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12159,"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8968\/revisions\/12159"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8370"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8968"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8968"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/afonyddcymru.cambrianweb.dev\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8968"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}